شریعت، فلسفه و اخلاق 3 پیاپی 11 1404 09 01 Representation of Disobedience to Divine Authority and Its Anthropological Consequences in Goethe’s Faust and the Myth of Prometheus بازنمایی نافرمانی از قدرت الهی و نتایج انسان شناختی ‌آن در فاوست گوته و اسطوره پرومتئوس 1 18 FA ئاسرین فخر استادیار، گروه زبان و ادبیات انگلیسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کوثر بجنورد، بجنورد، ایران. Journal Article 1404/05/10 <p>Disobedience toward divine authority constitutes one of the fundamental concepts in myths and literary texts, playing a decisive role in the formation of human identity, self-awareness, and destiny. Beyond a merely moral or theological act, this concept possesses profound anthropological dimensions that reflect the relationship between human beings and transcendence, free will, and individual responsibility. The myth of Prometheus in ancient Greece and Johann Wolfgang von Goethe’s Faust, each situated within distinct intellectual and historical contexts, represent significant portrayals of resistance against divine authority. Despite numerous studies addressing these two texts individually, comparative analyses focusing specifically on the anthropological consequences of disobedience have received limited scholarly attention; therefore, the present study aims to fill this scientific gap and provide an interdisciplinary interpretation. The central research question examines how disobedience toward divine authority is represented in the myth of Prometheus and Goethe’s Faust, and what anthropological outcomes emerge from this disobedience in each work. Employing a descriptive–analytical method and a comparative approach grounded in textual and conceptual analysis, the study investigates the structure of divine authority, types of disobedience, and their consequences. The findings indicate that disobedience in the Prometheus myth primarily possesses a mythological character, culminating in the emergence of a self-aware and responsible human being, although this process is accompanied by suffering and punishment. In contrast, Faust’s disobedience reflects the crisis of modern humanity and an unlimited thirst for knowledge, resulting in consequences such as alienation, existential suffering, and an ongoing search for meaning. Nevertheless, in both works, disobedience is interpreted not merely as a negative act but as a formative force in the development of the historical and self-conscious human subject. The study demonstrates that disobedience toward divine authority, despite contextual differences, constitutes one of the fundamental components of human existence within mythological and literary traditions.</p> <p>نافرمانی از قدرت الهی از مفاهیم بنیادین در اسطوره‌ها و متون ادبی است که نقشی تعیین‌کننده در تکوین هویت، خودآگاهی و سرنوشت انسان دارد. این مفهوم، فراتر از یک کنش اخلاقی یا الهیاتی، واجد ابعاد انسان‌شناختی عمیقی است که بازتاب‌دهنده نسبت انسان با امر متعالی، اختیار و مسئولیت فردی است. اسطوره پرومتئوس در یونان باستان و اثر « فاوست» از گوته، هر یک در بسترهای فکری و تاریخی متفاوت، نمونه‌هایی از بازنمایی نافرمانی در برابر قدرت الهی هستند. با وجود پژوهش‌های متعدد درباره این دو متن، بررسی تطبیقی آن‌ها با تمرکز بر نتایج انسان‌شناختی نافرمانی، کمتر مورد توجه قرار گرفته؛ از این‌رو ضرورت پژوهش حاضر در پر کردن این خلاء علمی و ارائه خوانشی میان‌رشته‌ای احساس می‌شود. پرسش اصلی پژوهش آن است که نافرمانی از قدرت الهی در اسطوره پرومتئوس و « فاوست» گوته، چگونه بازنمایی شده و این نافرمانی چه نتایج انسان‌شناختی در هر یک از این دو اثر به همراه دارد. پژوهش حاضر با بهره‌گیری از روش توصیفی- تحلیلی و رویکرد تطبیقی، و با تکیه بر تحلیل متنی و مفهومی، به بررسی ساختار قدرت الهی، گونه‌های نافرمانی و پیامد‌های آن می‌پردازد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که نافرمانی در اسطوره پرومتئوس عمدتاً ماهیتی اسطوره‌ای دارد و به تولد انسان خودآگاه و مسئول می‌انجامد، هر چند این فرایند با رنج و مجازات همراه است. در مقابل، نافرمانی فاوست بازتاب دهنده بحران انسان مدرن و عطش نامحدود برای معرفت است که پیامدهایی چون از‌خودبیگانگی، رنج وجودی و جست‌وجوی معنا را در پی دارد. با این حال، در هر دو اثر، نافرمانی نه به عنوان کنشی صرفاً منفی، بلکه به مثابه عاملی در شکل‌گیری انسان تاریخی و خودآگاه قابل‌تفسیر است. این پژوهش نشان می‌دهد که نافرمانی از قدرت الهی، علی‌رغم تفاوت‌های بافتی، یکی از مولفه‌های بنیادین انسان بودن در سنت اسطوره‌ای و ادبی محسوب می‌شود.</p> https://www.journalspe.com/index.php/spe/article/download/102/81