شریعت، فلسفه و اخلاق در دست انتشار 1405 10 01 Sufism and Sufi Orders in Khaf تصوف و طریقت در خواف 1 15 FA محمد زنگنه ابراهیمی دانشجوی دکتری تاریخ ایران اسلامی، واحد تربت حیدریه، دانشگاه ازاد اسلامی، تربت حیدریه، ایران محمدعلی علیزاده گروه تاریخ و تمدن ملل اسلامی، واحد مشهد، دانشگاه ازاد اسلامی، مشهد، ایران محمدنبی سلیم گروه تاریخ، واحد شاهرود، دانشگاه ازاد اسلامی، شاهرود، ایران Journal Article 1405 02 04 <p>Khaf is one of the cities of Razavi Khorasan Province and has an ancient and eventful history. The city was conquered by the Arabs in 639 CE, after which its inhabitants embraced the Hanafi school of Islam. During the Mongol period, Sufi tendencies spread in Khaf within the context of Sunni beliefs. In response to the adverse conditions of the time and through the interaction and contestation of diverse intellectual perspectives, Sufi agency contributed to the formation of theological ideas and Sufi-oriented approaches among the intellectual elites of Khaf. Employing a descriptive-analytical method, this study seeks to answer the following question: Why did Sufi orders enjoy greater acceptance and prosperity in Khaf during the medieval centuries of Iranian history? The findings indicate that, owing to the historical inclination of Khaf’s cultural and social circles toward theological and religious ideas and movements, the necessary conditions were created for the emergence and diffusion of Sufi orders and for the exchange of diverse intellectual perspectives. Consequently, the influence of Sufi orientations reinforced traditionalism and strengthened the resistance of this cultural center to Shiʿism, as well as to new jurisprudential interpretations of religion and the theological foundations of the Hanafi school. In particular, the role of the Naqshbandiyya order in the cultural and social life of Khaf merits careful consideration.</p> <p>خواف از شهرهای استان خراسان رضوی است که تاریخی کهن و پرماجرا دارد. این شهر در سال 18 هـ.ق توسط اعراب فتح شد و اهالی به مذهب حنفی گرویدند. در زمان مغولان، گرایشهای صوفیانه در بستر باورهای تسنن در خواف رواج یافت و در واکنش به شرائط نامساعد زمانه و تعامل و تضارب آراء متعدد فکری، کنشگری صوفیان به شکل دهی اندیشه های کلامی و مشرب‌های صوفی مابانه در بین نخبگان خواف یاری رساند. این پژوهش با تکیه بر روش توصیفی-تحلیلی، بدنبال پاسخ این پرسش است:« چرا طریقتهای صوفیه در خواف در سده های میانه تاریخ ایران، از استقبال و رونق بیشتری برخوردار بودند؟». یافته های تحقیق نشان می دهند به دلیل پیشینه محافل فرهنگی و اجتماعی خواف در رویکرد به اندیشه ها و جریان‌های کلامی و مذهبی ، زمینه لازم برای بسترسازی ظهور و رواج طریقت‌های صوفیانه و تعاطی افکار و آراء مختلف فراهم بود . در نتیجه، نفوذ مشرب‌های متصوفه باعث تثبیت سنتگرایی و مقاومت این کانون فرهنگی در برابر شیعی‌گری یا قرائت فقهی جدید از دین و مبانی کلام مذهب حنفی شد. به ویژه تاثیر نقشبندیه در حیات فرهنگی و اجتماعی خواف قابل تامل می نماید. </p> https://www.journalspe.com/index.php/spe/article/download/234/153