شریعت، فلسفه و اخلاق 2 پیاپی ۵ 1403 01 15 Identifying Evaluation Indicators of Ethical Behavior in the Religious Education System شناسایی شاخص‌های ارزیابی رفتار اخلاقی در نظام تعلیم و تربیت دینی 1 9 FA یوسف جلالی گروه فقه مقارن، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران Journal Article 1402 10 30 <p class="ABSTRACT" style="line-height: 150%;">The aim of this study was to identify the evaluation indicators of ethical behavior in the religious education system using a qualitative thematic analysis approach. This qualitative study employed thematic analysis. Data were collected through semi-structured interviews with 24 experts in religious education, Islamic ethics, and curriculum planning in Tehran. Purposeful sampling was used, and interviews continued until theoretical saturation was reached. Data were analyzed using NVivo software through open, axial, and selective coding processes. The thematic analysis resulted in three main categories: "Practical Commitment to Ethical Values," "Ethical Relations with Others," and "Divine and Religious Orientation in Ethics." These categories encompassed a range of subthemes, including order and honesty, empathy, conflict resolution, divine intention, and use of religious role models. The findings revealed that ethical behavior in religious education is a combination of observable actions and inner spiritual intent. This study highlights the need for a comprehensive and culturally grounded framework for evaluating ethical behavior, integrating spiritual, intentional, and social dimensions of morality. The identified indicators provide a foundation for designing assessment tools and enhancing moral education programs in schools.</p> <p>هدف این پژوهش شناسایی شاخص‌های ارزیابی رفتار اخلاقی در نظام تعلیم و تربیت دینی با بهره‌گیری از روش کیفی و تحلیل مضمون بوده است. این پژوهش با رویکرد کیفی و روش تحلیل مضمون انجام شد. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۲۴ نفر از متخصصان تعلیم و تربیت دینی، اخلاق اسلامی و برنامه‌ریزی درسی در شهر تهران گردآوری شد. نمونه‌گیری به‌صورت هدفمند انجام شد و فرآیند مصاحبه تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار NVivo صورت گرفت و مراحل کدگذاری باز، محوری و انتخابی اجرا شد. تحلیل مصاحبه‌ها منجر به استخراج سه مقوله اصلی شامل «التزام عملی به ارزش‌های اخلاقی»، «روابط اخلاقی با دیگران» و «جهت‌گیری الهی و دینی در اخلاق» گردید. هر یک از این مقوله‌ها دارای زیرمقوله‌هایی متنوع بودند که ابعاد مختلف رفتار اخلاقی را پوشش می‌دادند؛ از جمله نظم و صداقت، همدلی، حل تعارض، نیت الهی و بهره‌گیری از الگوهای دینی. یافته‌ها نشان داد که رفتار اخلاقی در بستر تعلیم و تربیت دینی، ترکیبی از کنش بیرونی و نیت درونی است. پژوهش حاضر بر ضرورت تدوین چارچوبی جامع و بومی برای ارزیابی رفتار اخلاقی تأکید دارد که در آن ابعاد معنوی، نیت‌محور و اجتماعی اخلاق به‌صورت یکپارچه لحاظ شده باشند. این شاخص‌ها می‌توانند مبنایی برای طراحی ابزارهای ارزیابی و ارتقاء برنامه‌های تربیت اخلاقی در مدارس باشند.</p> https://www.journalspe.com/index.php/spe/article/download/32/29